Fundacja Integracja we współpracy z Departamentem Europejskiego Funduszu Społecznego Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej opracowała wskazówki dla podmiotów publicznych jak stosować obowiązki wynikające z art. 4 ust. 3 Ustawy o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami. Opracowanie zostało przygotowane na przykładzie Umów na realizację zadań publicznych zawierane z podmiotami innymi niż podmioty publiczne.
W sytuacji gdy podmiot publiczny zawiera umowę na realizację zadania publicznego z podmiotem innym niż publiczny, powinien przewidzieć w niej zapisy określające, w jaki sposób dostępność ma być realizowana w ramach tej konkretnej umowy. Wykonawca zobowiązany jest zapewniać dostępność wyłącznie w ramach realizowanego zadania publicznego, w zakresie określonym w umowie z podmiotem publicznym, nie zaś w całym zakresie swojej działalności. Za zadanie publiczne uznawane jest zadanie finansowane ze środków publicznych, świadczone na rzecz społeczeństwa. Umowa na realizację zadania publicznego powinna uwzględniać przynajmniej niektóre minimalne wymagania określone w art. 6 ustawy o zapewnianiu dostępności na rzecz osób ze szczególnymi potrzebami. Najlepszym rozwiązaniem będzie zawarcie w umowie sprecyzowanych a nie ogólnych wymagań, określonych w art. 6. Jeśli jednak nie będzie możliwe w żaden sposób zastosować wymagań o których mowa w art. 6, podmiot publiczny może określić inne wymagania w zakresie dostępności.
Jeżeli jest to możliwe, dostępność ta powinna być realizowana poprzez zastosowanie uniwersalnego projektowania jak i racjonalnego usprawnienia. Przykładem pierwszego rozwiązania może być dostosowanie głównego wejścia do budynku, poprzez zapewnienie dostępu z poziomu terenu; tłumaczenie na język migowy w dowolnym momencie. Z kolei przykładem racjonalnego usprawnienia będzie umożliwienie skorzystania z innego wejścia w sytuacji gdy dostosowanie wejścia głównego nie było możliwe ze względów technicznych jak również skorzystania z tłumacza języka migowego, którego umówienie wymaga kilkudniowego wyprzedzenia.
Podpisanie umowy powinno zostać poprzedzone analizą sytuacji a w szczególności określeniem jaki będzie zakres umowy, czy będzie ona podpisywana w ramach oferty lub przetargu czy też z konkretnym wykonawcą, kto będzie potencjalnym odbiorcą rezultatów umowy, zakresu zlecanych prac i zadań, czy umowa będzie realizowana w siedzibie wykonawcy, czy będzie wykorzystywana jego strona internetowa, jak wygląda dostępność siedziby wykonawcy, jeżeli będzie wykorzystywana w ramach realizacji umowy.
Jako jeden z przykładów umów gdzie zastosowano powyższe wskazówki podano umowę na Zaprojektowanie i wykonanie informacji w budynku w którym zapewniono system informacji wizualnej, ale brakuje informacji dotykowej lub głosowej. Podmiot publiczny postanowił zlecić przygotowanie projektu i wykonanie informacji prywatnej firmie. Wymagania minimum z art. 6 ustawy o zapewnianiu dostępności, jakie zawarto w tej umowie są następujące: opracowanie projektu a następnie wykonanie przez Wykonawcę systemu informacji dotykowej i głosowej, odpowiadający wymaganiom art. 6 pkt 1 lit. c), optymalne rozwiązania zostaną wybrane po przeprowadzeniu analiz i testów spośród ścieżek dotykowych, znaczników dźwiękowych wyposażonych w głośnik, aktywowane za pośrednictwem aplikacji na urządzeniu mobilnym osoby znajdującej się w pobliżu wejścia do budynku. Ponadto strony umowy uzgodniły, iż na wprost wejścia zostanie zapewniony znacznik dźwiękowy z informacją o pomieszczeniach, do których można dotrzeć wybierając drogę w lewo lub w prawo.
Przy wejściach do pomieszczeń zostaną umieszczone tabliczki z informacją dotykową, przy czym dla pomieszczeń biurowych będą posiadały wypukły numer pomieszczenia oraz napis w alfabecie Braille’a, natomiast dla toalet i kuchni wypukły symbol pomieszczenia oraz napis w alfabecie Braille’a.
Kolejną umową, gdzie określono zasady dostępności zgodnie z wymagania minimum z art. 6 ustawy o zapewnianiu dostępności jest umowa na przeprowadzenie szkoleń dla osób bezrobotnych w Powiatowym Urzędzie Pracy. Wykonawca zobowiązał się zapewnić wolne od barier poziome i pionowe przestrzenie komunikacyjne od parkingu do budynku, w którym odbywa się szkolenie, wolne od barier poziome i pionowe przestrzenie komunikacyjne w tej części budynku, w której odbywa się szkolenie, wyposażenie budynku w urządzenia lub zastosowanie w nim środków technicznych i rozwiązań architektonicznych, które umożliwiają dostęp do wszystkich pomieszczeń związanych ze szkoleniem, z wyłączeniem pomieszczeń technicznych, informację na temat rozkładu tych pomieszczeń w budynku, w których odbywa się szkolenie co najmniej w sposób wizualny i głosowy, wstęp do budynku osobie korzystającej z psa asystującego, o którym mowa w art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2020 r. poz. 426, 568 i 875), możliwość ewakuacji osób ze szczególnymi potrzebami lub ich uratowania w inny sposób.
Całość materiału dostępna jest na stronie Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej.